
Nunnak maw, Thihnak?

RVA in nifatin thlarau thazaang a rak i lak tu dawtmi u le nau hna Bawipa Pathian nih thluachuah in pe hna seh tiin a pakhatnak bik ah thlaza kan cam piak hna.
Nihin ulh caan zarhkhatnak zarhpini a si. Kan rel hnga dingmi cathiang hna cu (Gen 2:7-9/ 3:1-7, Rom 5:12-19, Mt 4: 1-11) chungin a si. A tlangpi in kan zoh tikah nihin kan bible cathiang hna nih tukforhnak he pehtlai in a kan cawnpiak. Bawipa nih minung Adam le Eve cu Edan dum chungah a chiah hna tikah tuah hnga dingmi le tuah lo hnga dingmi tiin ralrin zong a pek chih hna timi kha kan hmuh. Gen 2:9 ah “Vawlei cungah aa dawhmi thingkung le rawl ca i a ṭhami a kung a phunphun kha a khoh ter hna. Dum laifang ahcun nunnak thingkung, chia le ṭha hngalh khawhnak thingkung zong a khohter” tiah a ti. Cun Gen 3:1 chungah zeitindah kan hmuh ṭhan ti a si ahcun “Bawipa Pathian nih a sermi saram hna lakah rul hi a zer bik. Rul nih cun minu kha a thawh i, “Dum chung i a ummi thingthei hi a zeihmanh nan ei lai lo tiah Pathin nih an ti taktak hna maw” tiah a hal. Gen 3:2, nu nih cun “Pathian nih khi thing khi cu a tlai nan ei lai lo, a tongh zong nan tawng lai lo nan tawngh ahcun nan thi lai, tiah a kan ti” tiah a ti.
Dawtmi u le nau hna tukforhnak timi hi a phunphun in nifatin kan ton cio hna. Kan hmuhnak in maw, duhnak in maw, tuahsernak in maw ti hi a phunphun um. Minu sinah satan nih, tukforh tu nih Pathian ralrin peknak he pehtlai in bia a hal tikah fiang tein yuyutata tein a chim. Sihmanhsehlaw kha thil hmaan Pathian bia ning tein a chim komi kha hlengtu a simi satan nih thil hmaan kha a tuah ningkeel leikap hnuh in nu cu a vun ti tikah “nan thi lai lo” tiah a tukforh. Cu tikah satan tlukin a fim lomi minung nih tukforhnak chungah a rak tlak a si. Nihinni caan zongah thil hmaan thil dik a si ko tiah kan theih komi kha tukforhtu nih tukforh ningzia phundang tein a kan hmuhsak a kan chim tikah kannih hna zong amah i a chiahmi a rap chungah kan tla ṭheo tawn. Nihin ni caan ah internet hman khawhnak caan ṭha hna zong kan ngei cio hna. Hmuhnak in theihnak in thil phunphun i thim khawh, zoh khawh a si. Hizawn ah hmailei nunnak caah thil ṭha lam hmuhsaktu cawnpiaknak tampi social media cungah a um ve bantuk in chungkhar hrawk khotu siangngakchia si tikah le mino hna caah lam ṭhalo hmuhsaktu cawnpiaktu thil hna zong tampi a um.
Cu a si caah hi thil chung in hin nunnak lam lei a kan panhter tu maw kan i thim lai, chiatnak rawhnak, thihnak lei lam i a kan panhtertu hmuhnak theihnak hna dah kan i thim lai timi kha fim ngai tein kannih hna zong nih kan hmuh thiam, kan hngalh thiam a herh. Cu a si caah nihin kannih kan chanpi i thawngpang phunphun kan theihmi chung zongin chiaṭha thleidan khawhnak thluakte Pathian sinin hal hna usih.
Nihin ni caan zongah Biaknak lei he pehtlai in thlarau thazaang caah ṭhawnnak a kan pe khotu cawnpiaknak phunphun hna zong internet cung zongah hmuh khawh, theih khawh, rel khawh a si. Hi thil hna hmangin kannih hna zong hi thil hna nih Pathian he a kan pehtlaih ternak a kan naihter khawh chinchin nak hnga ding ca zongah kan hman thiam hna a hau. Cu a si caah hi dum chungpi a simi social media pi chungah, internet pi chungah nunnak le thihnak a um. Thlarau caah nunnak a kan petu Pathian bia cawnpiaknak hna zong tampi a um bantuk in thihnak lam a kan panhter tu, rawhral lam a kan hmuhsaktu tampi a um ve timi kha kannih hna nih thei hna u sih.
Kan Bawipa Jesuh Khrih nih, Mt 4:1-11 ah kan Bawipa Jesuh Khrih ni (40) thla a cam hnu ah, rawl a ulh hnu ah, tukforhtu satan nih zeitindah a tukfroh a hneksak kan ti tikah (Mt 4:4-11) ah satan nih kan Bawipa Jesuh Khrih kha ni (40), zaan (40) rawl loin a hmun hnuah a rawl a ṭamṭam ngaingai kha a hmuh tikah zeitindah a tukforh tiah cun “Nangmah cu Pathian fapa na si ahcun hi lung hi changreu ah can ter hna ngat”. A paw a ṭam chuahmahmi kan Bawipa kha ei duhnak lungthin in, thawtnamnak in a lemsoi, a tukforh. Kannih hna zong hi thil, hi application, hi cawnpiaknak, hi video, hi hmanthlak hna hi kan thlarau caah hrawktu maw a si. Asiloah chikkhat keimah pumpak nuamhnak caah maw timi kha theihthiam a hau. Kannih hna zong hi social media pi chungah siseh, internet pi chungah hin, hi dumpi chungah hin kan mit in a thawhnam teh duhnak hmanthlak te hna, video te hna, aw te hna a tampi um. Kha kha a poi lo chikkhat te cu zoh ko, a poi lo hi nih hin na zei an titer lai lo” timi kan lungchung in tukfrohtu a hun um tikah zeitindah kannih kan tei. Jesuh nih, “Minung hi rawl lawngin kho lo, sihmanhsehlaw Pathian nih a chimmi bia paoh cu a nunnak a si lai a ti kha,” tiah a ti. Kannih zong hi thil tukforhtu hna kan lungchung ah a hung chuah tikah zoh duhnak, the duhnak a yahta khaan duhnak a hung chuah tikah “aw… kei cu Pathian fa/nu ka si, Khamhmi ka si, Pathian leimi ka si” timi lung kha kannih hna zong kan lung chungah vun cuanhter ṭhan, vun temhter ṭhan in tei khawhnak thazaang Pathian in kan hal a herh. Kan i ralrin a herh.
Cu a si caah ulh caan a zarhkhatnak ah a bik in a kan cawnpiak duhmi tukforhnak kong he pehtlai in kannih hna nih zeitindah teinak kan hmuh khawh lai. Cun hi teinak hmuh khawhnak ding caah zeibantuk lam dah kannih kan zulh lai timi kha nihin ka cathiang hna nih a kan cawnpiakmi cu a si. Teinak lam cu pakhat lawng a um. Jesuh Khrih lawnglawng in a si. Jesuh Khrih cawnpiaknak lawnglawng in a si. Pathian Bia thiang lawnglawng in a si. Kannih vialte hna hi ulh-caan chungah kan Bawipa Jesuh Khrih he teinak lam kan zulh khawhnak hnga dingah caah Pathian sinin thluachuah thazaang hal hna usih. RVA ngaitu nan dihlak Bawipa nih tukforhnak tei khawhnak thazaang in pe cio ko hna seh. Amen
